Batalista. Terytorium komanczyków

Były fotograf wojenny, odizolowawszy się od świata, siedzi w wieży i pisze fresk — swoją najważniejszą, absolutną, finalną pracę, pełną bólu, krwi i wojny. Obecny wojenny dziennikarz telewizyjny i jego operator na Bałkanach czatują na wybuch mostu. Do fotografa przychodzi ten, czyje życie legło w gruzach przez jeden jedyny kadr — i pośród ostrożnych rozmów o światowej sztuce, maskujących żal utraty, i pragnienie zemsty, i miłość, i rozpacz, i wstydliwe sekrety, obaj otwierają oczy. Most na razie jest cały, ale wybuch nastąpi wkrótce, a dziennikarze go uwiecznią, jeśli zdążą, jeśli pozostaną żywi na tym terytorium komanczyków, gdzie «instynkt podpowiada wojennemu reporterowi, że trzeba zwolnić i zawrócić... ⟨gdzie⟩ drogi są bezludne, a domy zmieniły się w wypalone ruiny; ⟨gdzie⟩ wydaje się, że wkrótce zapadnie zmierzch... ⟨Gdzie⟩ nie widzisz snajperskich karabinów, ale one widzą ciebie»...

«Batalista» i «Terytorium komanczyków» — dwie historie Arturo Pereza-Reverte, fikcyjna i dokumentalna, o tym samym: brud, krew, strach i żal wojny w Bośni i wszystkich innych wojnach oczami ludzi, których pracy polega na patrzeniu i pokazywaniu innym tego, co zobaczyli. Perez-Reverte — były dziennikarz wojenny, pracował w wielu gorących miejscach, uznawany autor błyskotliwych powieści historycznych, wojennych i przygodowych, przetłumaczonych na czterdzieści języków, twórca cyklu o kapitanie Diego Alatrisie, zdobywca prestiżowych nagród literackich. Ma wiele do opowiedzenia o wojnie — był tam, nie raz. «Na każdej wojnie, — mówi, — dzieje się to samo: gdzieś nieszczęśliwi, półmartwi ze strachu ludzie w mundurach różnych formacji strzelają do siebie, siedząc w okopach, ubabrani w glinie, a jakiś potwór w przytulnym biurze z klimatyzacją, paląc cygaro, daleko od linii frontu zajmuje się projektowaniem flag, tworzeniem hymnów narodowych i stawianiem pomników nieznanemu żołnierzowi, zarabiając w ten sposób na całej tej krwi i gównie». Na wojnie niemożliwe jest być romantykiem. Na wojnie niemożliwe jest być obiektywnym. Na wojnie niemożliwe jest nie zrozumieć, że wojny być nie powinno. «Batalista» i «Terytorium komanczyków» są opatrzone obszernymi komentarzami. «Terytorium komanczyków» ukazuje się w nowym tłumaczeniu.