Znaki, symbole i alegorie w sztuce. Jak je rozumieć i analizować

Fiołek i owoc granatu, jednorożec i pies, byk i lew, papuga i paw, wagi i perły, róg obfitości i lustro, znak "Lustro Wenus" i chrześcijański znak "ichthys"… Jak często widzimy te i inne znaki i symbole w obrazach znanych mistrzów i nawet nie zastanawiamy się, że te obrazy mają dodatkowe znaczenie, różne od swojego własnego, powierzchownego. Te znaki, nadające dziełom głębi, tajemniczości i wielowarstwowości, istnieją nie tylko w sferze rozumu, ale także w sferze uczuć. Symbole są różnorodne - oznaczane są liczbami, przedmiotami i zjawiskami, formami i wizerunkami zwierząt, ptaków lub owadów i tak dalej. Szczególnie wyraźnie symbole manifestują się w malarstwie i rzeźbie.
Od twórców tych znanych obecnie dzieł sztuki obrazowej dzieli nas setki lat, a czasami całe tysiąclecia. Ci ludzie istnieli w innej systemie życiowych współrzędnych i wierzyli w innych bogów. Zachowane z tamtych dawnych czasów pomniki miały na celu nie tylko cieszyć oczy i zadziwiać finezją wykonania, ale często niosły ze sobą określoną ideę, którą współcześni odczytywali bez szczególnego trudu. My natomiast, czerpiąc przyjemność czysto estetyczną z obcowania z tymi pomnikami, często umykamy ich znaczeniowej wartości, nie zwracając uwagi na mówiące detale lub nie rozumiejąc, co mogą one oznaczać, a tym samym pozbawiamy się pełnego odbioru dzieł sztuki. Znaczenia znaków i symboli są niemal niemożliwe do przypadkowego "rozszyfrowania", należy je znać. I w tym pomoże wam nowa książka Natalii Kortunowej - znanej historyk sztuki, starszej pracownicy naukowej GMI im. A.S. Puszkina, kuratorki licznych wystaw w GMI.
Znaki, symbole i alegorie w malarstwie dosłownie otaczają nas. Często wystarczy zwrócić na nie uwagę, zrozumieć, jaką tajemną sens mają, aby dzieło sztuki zyskało nowe kolory!